Auteur: Minnertsga Vroeger

Timmerman en aannemersbedrijf Helder

Het pand aan de Meinardswei 38 was vroeger een woning met een timmermanswerkplaats. Timmerbaas Arjen Ekes van der Velde (1855-1925) had er in het begin van de vorige eeuw zijn bedrijf. Hij werd opgevolgd door Jan Simons Helder (1887-1959). De familie Helder settelde zich in het begin van de jaren 1800 vanuit Franeker in Minnertsga. De familienaam is in 1811 aangenomen door Simon Dooitses († 1834, 65 jaar) die wagenmaker was. In februari 2022 heb ik een artikel geschreven over de familie Helder als wagenmakers. Dit artikel gaat over de afstammeling, de eerder genoemde Jan Simons Helder die timmerman/aannemer was. Familieschets Jan Simons was het negende kind in het gezin van tien van Simon Jans Helder (1847-1913) en Geertje Jacobs Hogerhuis (1849-1928). Heit Simon Jans was timmerknecht toen hij met mem Geertje Jacobs in het huwelijk trad en is dat kennelijk zijn hele leven, tot zijn 66ste, gebleven zo blijkt uit zijn overlijdensakte. In het dorpsarchief is een groepsfoto bewaard gebleven van timmerbaas Arjen Ekes van der Velde en zijn medewerkers. Daarop staat ook heit Simon Jans Helder met een kleine houtschaaf in zijn hand. Jan Simons Helder trouwt in juli 1911 met Rinske Blanksma. Beide zijn op dat moment 23 jaar en geboren in Minnertsga. Het is best aannemelijk dat ze samen op de lagere school in dezelfde klas hebben gezeten. Rinske is een halfzus van Arjen Blanksma, de vader van de melkventer en bekend amateurschilder Johannes Blanksma (1897- 1988) uit St. Annaparochie. Jan Simons Helder is timmerknecht in Minnertsga als hij met Rinske trouwt. Het kan zijn dat hij, net als zijn vader, ook in dienst is geweest bij timmerbaas Arjen Ekes van der Velde. Jan en Rinske krijgen vier kinderen: levenloos meisje (†1912), Janke (*1913), Simontje (*1917) en Simon (*1921). Janke trouwde later met de bakker Wieger Baukes Deinum, Simontje trouwde met Freerk Bisschop en Simon (Siem) trouwde later met Akke Joostema. Eigen bedrijf Begin november 1924 wordt in de Franeker courant en de Leeuwarder courant bekend gemaakt dat Arjen Ekes van der Velde zijn timmerzaak heeft over gedragen aan Jan Simons Helder. “Dankend voor het genoten vertrouwen beveelt hij zijn opvolger ten zeerste aan”, zo staat er te lezen. Jan Simons Helder op zijn beurt beveelt zich in diezelfde advertentie aan “voor alle voorkomende onderhoudswerken, nieuwbouw, betonwerk, het maken van plannen en begrootingen”. Vermoedelijk was Jan Simons vóór de overname van het bedrijf al in dienst bij timmerbaas Van der Velde, want uit de notariële akte blijkt dat de timmerzaak  ‘uit de hand’ wordt verkocht aan de opvolger. De koop wordt officieel bekrachtigd op 5 januari 1925, Jan Simons is dan 38 jaar. Hij wordt eigenaar van de woning met ‘timmerwerkplaatsen, grond en achtererf aan de Hoofdstraat nabij de vaart van Minnertsga ‘. Dit onroerend goed is dus de het pand dat nu Meinardswei 38 is. De dorpsvaart liep vroeger tot midden in het dorp en eindigde vlak voor de Meinardskerk. Aan de westzijde van de werkplaats, op het erf van de buren, stond een grindhok […]

De verdwenen korenmolen van Minnertsga

In de loop der jaren heb ik veel documentatiemateriaal verzameld over de historie van het dorp van mijn jeugd. Een van die knipsels heeft bovenstaande titel en is geschreven door […]

Coöp Boerenleenbank herdacht haar 50-jarig bestaan

Aalzen de Haan heeft naar aanleiding van de schenking van het kleurige raam door Gerard en Patricia een artikel geschreven. Het raamwerk is een deel van het raam, dat lange tijd de wachtruimte heeft gesierd van de Boerenleenbank/Raiffeissenbank/Rabobank. Het was geplaatst in de oostzijde van het nieuwe kantoorgebouw (opening 1963). Er werd gesteld dat de naam van de kunstenaar niet was te achterhalen. Mij lukte dat ook niet, maar ik herinnerde me een artikel uit maart 1966  uit het gemeenteblad Barradiel Meiinoar Ien, waarin het 50-jarige bestaan van de Boerenleenbank te Minnertsga werd herdacht en gevierd. Het geeft weer een stukje geschiedenis weer van ons dorp. Op 23 februari j.l. vierde de Coöperatieve  Boerenleenbank haar 50-jarig bestaan. Dit feit kon natuurlijk niet ongemerkt voorbij gaan, zodat er verschillende attracties plaats vonden, welke begonnen met een receptie van de nog in leven zijnde mede-oprichters der bank onder andere de leden:  G. Dijkstra, F. Jensma, U. Glazema, P. Bierma, U.P. Meersma en H.J. de Roos. Dit zestal behoorden tot de 73 welke op de eerste ledenlijst (50 jaar geleden) werden ingeschreven. Vervolgens werd van 7-19 maart een jubileum spaaractie gehouden, waarbij iedere nieuwe spaarder een premie van f 3,- , iedere 10e inlegger een premie van f 3,- , iedere 25ste inlegger een premie van f 5,-  en iedere 50ste inlegger een cadeaucheque t.w.v. f 25,- ontving, welke laatste bij de plaatselijke middenstand kan worden besteed. Een geste, die zeer zeker door de plaatselijke middenstand op prijs werd gesteld. Ook de jeugd werd niet vergeten. Voor alle kinderen t.e.m. 6 jaar trad de goochelaar Haurini met een interessant programma op, terwijl voor de jeugd van 7-12 jaar het jeugdvariété Han Cordan een voorstelling gaf. Deze festiviteiten werden gratis door de bank aan de jeugd verstrekt. Dinsdag 29 maart j.l. werd de 50e algemene vergadering gehouden, waar naast het gewone jaarlijkse programma het 50-jarig bestaan der bank werd herdacht. Voorzitter, de heer G. W. Hoekstra, heette de talrijke aanwezigen hartelijk welkom op deze jubileum vergadering en memoreerde, dat 50 jaar een hele ruk is, dat de 1e jaaromzet 186 dagboekposten in de 50 jaar waren opgelopen tot 46000. Dat het ledental was gestegen van 73 tot 460. Nadat verder verschillende agendapunten de revue waren gepasseerd kreeg de heer K.J. Hamer het woord over 50 jaar Boerenleenbank, hetwelk door de aanwezigen met smaak werd beluisterd. Het luidde aldus: Foarsitter, oanwêzigen, achte gearkomste, op de agenda dy’t wy krigen hawwe stiet ûnder punt 10: forslag 50 jier Boerelienbank, it is in hiel mûlfol en yn it boekje det gearstald waerd troch ús kassier, de hear Van der Weide, is ien en oar en bijnammen it ûnstean fen de boerelienbank frij útfoerich út ‘e doeken dien, dochs wol ik graech nog een wurdsje sizze oer it begjin fan de banken yn it algemien en yn it bysûnder fen de bank yn Minnertsgea, hoe ’t it groeide en it bestean fen dizze ynstelling hjoed de dei, nou ’t de bank har Gouden Jier meimakket. It resultaet soenen […]

Schenking raam voormalig bankgebouw

Naar aanleiding van de schenking van het schilderachtige raam uit het voormalige pand van de Rabobank door de huidige bewoners Gerard en Patricia Terpstra, aan het dorpsarchief Minnertsga Vroeger volgt hier een stukje geschiedenis.   Prachtige entree De ouderen en de jongere ouderen zullen zich nog vast herinneren hoe de entree van de Raiffeisenbank eruitzag. De mooie glazen deuren en de plavuizen vloer. De drie loketten aan de rechterkant. En dan links de grote zwarte stoelen waarop je plaats kon nemen als je moest wachten op een gesprek met een bankmedewerker. En dan aan de oostkant van het bankgebouw het mooie gekleurde raam. Dit gekleurde raam was tijdens het wachten een lust voor het oog, vooral wanneer de zon vanuit het oosten erop scheen. Nieuwbouw In 1963 gaf het bestuur van de Boerenleenbank de opdracht aan architectenbureau Groenewoud-Sipma om een nieuwbouw te realiseren omdat er na de oorlog een flinke expansie was geweest voor wat betreft het aantal leden. Aannemer D. Wetterauw uit Minnertsga had ingeschreven voor de nieuwbouw voor 77.125 gulden en was daarmee de laagste inschrijver. Hij kreeg dan ook de gunning. Van de totale kosten van de nieuwbouw moest ook een percentage besteed worden aan een kunstwerk in of om het gebouw. In Minnertsga werd besloten om een karakteristiek raam te maken wat Minnertsga en zijn omgeving symboliseerde. Betekenis raam Helaas is de naam van de kunstenaar die het raam gemaakt heeft niet bekend. Het raam bestaat uit vier delen nl: Men zaait om vrucht te dragen (links boven). De Kerk staat voor gemeenschap, saamhorigheid en eendrachtige samenwerking. De banken immers zorgden ervoor dat het gebied verder ontwikkeld kon worden (rechts boven). De bootjes symboliseren onze geest en onze onderbewuste wensen en gedachten en toekomst ( links onder). Tijdens het oogsten werden de vruchten van het land gehaald (rechts onder). Het raam werd geplaatst door timmerman Klaas Mud. Schenking raam Na een lange reeks van fusies in het bankwezen en dus ook in Minnertsga, kwam er in 2006 een grote fusie. In dit jaar kwam de Rabobank Minnertsga bij Rabobank Noord West Friesland in Leeuwarden. Kantoorwerkzaamheden gingen in het begin nog naar Franeker maar later naar Leeuwarden. Het bankgebouw kwam in 2010 in de verkoop en werd vanaf 2012 bewoond door de familie Veen. In 2016 kwam het pand weer in de verkoop. Het pand is toen op 18 maart 2016 aangekocht door de familie G. Terpstra. Door de jaren heen werd het pand grondig verbouwd en is het nu een prachtige woning geworden. Zo werd ook de oostkant verbouwd. Het mooie gekleurde raam moest plaatsmaken voor een muur. Dus het raam stond een hele poos in de berging en de familie Terpstra wou het eigenlijk verkopen maar dat lukte al maar niet. Door meerdere keren gevraagd te hebben of het ook een plaats kon krijgen in het MFA de Doarpsfinne, werd er alsnog niets ondernomen. Patricia kwam op het idee om de ramen te schenken aan het dorpsarchief Minnertsga Vroeger. Als werkgroep van Minnertsga Vroeger zijn […]

Ingekomen foto’s en andere spullen

Van verschillende mensen hebben we voor het dorpsarchief weer foto’s en documentatiemateriaal ontvangen. Het kan zijn dat het overzicht niet compleet is want ook digitaal komen van verschillende kanten foto’s […]

Restauratie van de toren 1817 – 1818

De alles verwoestende brand van 3 jun i 1947 was dit 75 jaar geleden dat die plaats vond. De grootste ramp in de geschiedenis van Minnertsga. In oktober aanstaande, in […]